De Paus, complotten en Prediker

Over het Vaticaan, democratie en complotten. Over transparantie.

Onlangs reageerde ik bij een blog op een stuk van het Montesquieu Instituut over de Poolse politiek mbt Europa : PiS wil na Polen ook Europa ombouwen van Malgorzata Bos-Karczewska (Hier het stuk op de site van het Montesquieu Instituut).

Ik merkte daar met een korte argumentatie op:

[…]dan denk ik: invloed van het Vaticaan. Ik mis dat altijd in de analyses.

Het ontketende een kettingreactie van opmerkingen tussen ene Prediker en mijzelf waarbij Prediker mij direct in de context van samenzweringstheorieën drukt:

Het doet me allemaal nogal denken aan 19e samenzweringstheorieën over de jezuïten die overal hun vingertjes in hadden zitten. Alleen noem jij het dan het Vaticaan.

In die discussie bleek, dat Prediker zo probeerde te sturen, dat discussiëren over de politieke invloed van het Vaticaan iets zou zijn wat fout, samenzwerings-denken en niet toegestaan is. Op zijn standaard straatvechtersmanier diskwalificeert hij het onderwerp en mij.

Dat is storend.
Dat is onterecht.

Dat is storend en onterecht om verschillende redenen waarbij de belangrijkste toch wel is: het Vaticaan is een politieke factor van betekenis in de moderne Europese en globale politiek.

Dat is ze vanwege de geschiedenis.
Dat is ze vanwege het bisschoppenforum dat deelneemt aan de EU.
Dat is ze omdat het Vaticaan een land is, met alle rechten die daarbij horen.
Dat is ze vooral, omdat ze zichzelf onfeilbaar de morele standaard acht.

Zonder hier een heel uitgebreide interpretatie van de geschiedenis te gaan geven denk ik, dat men redelijk eenvoudig de druk van het Vaticaan op de samenleving kan laten zien, waarbij het Vaticaan aan de samenleving de verplichting wil geven haar te accepteren en te volgen als superieure leider in het geloof en morele uitgangspunten.

Ik hoef als blogger niet hier een heel geschiedeniscollege te geven, ik mag basiskennis van de invloed van de Roomse kerk bekend veronderstellen met haar machtsbasis van o.a. geweld, intimidatie en psychologische druk.

Het vreemde is, dat het Vaticaan als politieke factor vrijwel altijd onzichtbaar is in de analyses. Dit blog is gewijd aan het katholicisme en haar politiek en ik o.a. wil duidelijk maken waarom het van belang is het Vaticaan wat beter in het oog te houden. Waarom de geschiedenis van het Vaticaan van belang is.

Men zal zich terdege moeten realiseren, dat het Vaticaan zich onfeilbaar acht in zaken van geloof en moraal en dat het Vaticaan zich als zetel ziet van het enige ware geloof. Anders gezegd: wat er ook gebeurt, en wie wat ook zegt: het Vaticaan moet het er mee eens zijn anders gaat het niet door of wordt het gesaboteerd. Een goed voorbeeld is de bevolkingspolitiek van de VS die door het Vaticaan is getorpedeerd (met o.a. christelijk terrorisme op klinieken als gevolg).

Het Vaticaan wordt niet zoals een politieke partij geanalyseerd op haar uitgangspunten en doelstellingen. Dat is ook lastig want ze hebben geen programma. Wie iets wil zeggen over de doelstellingen van het Vaticaan zal zich door encyclieken, de sociale uitgangspunten en de publieke uitspraken van pausen en bisschoppen heen moeten werken.

En dat is geen sinecure.
Dat is heel veel tekst.
Dat is tekst, die er niet op is gericht door iedereen te worden gelezen.

Maar als je dat doet, dan blijkt, dat die uitgangspunten zich toch wel kunnen vertalen in een soort politiek programma, dat betrekking heeft op onderwerpen zoals: gezin, bevolkingspolitiek en sinds kort ook milieu en energie. En altijd met de bijbel als basis. Elke referentie in hun tekst is een bijbelvers of een eigen uitspraak, vaak in recursie. Een systematische studie van alle teksten van het Vaticaan is een vak apart.

Een van de grote problemen in deze programmatische benadering is het religieuze aspect van het Vaticaan, dat zich afzet tegen de seculiere benadering van onze samenleving sinds de Franse revolutie. Een revolutie die het Vaticaan tot 1929 op een zijspoor heeft gezet.

De hele 19e eeuw heeft de kerk zich verzet tegen de sociale ontwikkelingen en pas in 1929, met het Verdrag van Lateranen (met een gift [1] van  de Italiaanse staat onder Mussolini), gaat ze zich weer actief bemoeien met Europa en de wereld.

Het is opmerkelijk, dat ze zich heractiveert met een duidelijk fascistische signatuur en een aperte afkeer van het socialisme. Ik schrijf:

[…] De Kerk zal een permanente tegenstander – nee, vijand – zijn van het socialisme en communisme. Het zal een continue scheefgroei naar de liberale, kapitalistische en fascistische kant van het politieke veld tot gevolg heb­ben. Onpartijdigheid is de Kerk altijd vreemd geweest. Nu is de richting werkelijk expliciet. De macht van de Kerk is indirect geworden. In zekere zin ondergronds. En wordt daarmee moeilijker te zien.  […]

En er is nu nog steeds geen reden om aan te nemen, dat het Vaticaan zich heeft gewijzigd in haar opstelling van biased superioriteit.

Zonder in te gaan op de morele ontsporing van de clerus gedurende de laatste eeuw – als het ontvoeren van joodse jongetjes om ze katholiek op te voeden, de mishandeling van ongehuwde moeders, het verkopen van buitenechtelijke kinderen of de pedofiele aberraties die schering en inslag lijken te zijn (ik begin niet eens te linken) – zul je op zakelijk politieke basis moeten constateren, dat het Vaticaan meepraat in de EU, zich bemoeit met de politiek van de westerse wereld en zich dat recht universeel toebedeelt, buiten alle democratische controle en verkiezingen om.

Dat feit alleen al vraagt om het volgen en analyseren van het Vaticaan, haar politiek en haar moraal. Als onze democratische waarden, onze humanistische achtergronden, onze beschaving, iets betekenen, dan moeten we deze invloed niet ondergronds laten. Ik ben niet religieus en ik ben anti-Vaticaan, anti-Rooms. Daar is niks mis mee. Dat zijn meer mensen en die invloed van het Vaticaan moet dus duidelijk worden. Men moet stelling voor en tegen kunnen nemen.

En nee @Prediker, dat is geen complotdenken over het Vaticaan, dat is vragen om transparantie. Goede democratische transparantie. Zoals we die ook vragen – en toegegeven, soms ook niet krijgen – van onze democratische instituties. Dat laat onverlet, dat het gebrek aan transparantie bij het Vaticaan erg makkelijk uitnodigt tot complotdenken. Al eeuwen lang. En daar moeten we vanaf.

Het wordt tijd om het Vaticaan in de analyses over partijen op te nemen omdat het Vaticaan daadwerkelijk functioneert als een ongeleid projectiel tussen de democratische raderen door, functionerend als een lobbygroep maar dan als land en dus met meer rechten en macht. Met ongekozen en donkere – niet transparante – machten en invloeden.

Zeker, de christendemocratie en christelijke actiegroepen (denk aan Katholieke Aktie) zijn na 1933 verdacht. En ik hoop niet dat ik dat nog uit moet leggen, ik ga het in elk geval niet doen, lees maar een boek.

Want ja, @Prediker, juist de christendemocratie behoeft dit soort analyses.
En als het een complot lijkt, dan maken ze het er zelf van.

Het Vaticaan is ondemocratisch.
Het Vaticaan is dus een democratisch probleem met een slechte reputatie.
En niets anders.

  • edit (9 februari 2017) – Leeswerk in andere blogs op deze site (kan worden aangevuld):
  1. Bestaat Vaticaanse globale politiek?
  2. Over Toeval (niet onbelangrijk)
  3. Het Vaticaan in de VN en de EU
  4. Burke, Bannon, Trump en Franciscus
  5. Evangelisch fundamentalisme en katholiek integralisme: een verrassende oecumene
  6. Over de Verklaring van Parijs

  1. [1] 750 miljoen lire in cash, 1 miljard in staatsobligaties die 5% rente gaven. Totaal een gift tegen een huidige waarde van 1,3 miljard dollar.

3 gedachten over “De Paus, complotten en Prediker

  1. Pingback: Over 'Agenda Europe' | Niet Naar Santiago en Weer Terug

  2. Pingback: Bestaat Vaticaanse globale politiek? | Niet Naar Santiago en Weer Terug

  3. Pingback: Over Toeval | Niet Naar Santiago en Weer Terug

Geef een reactie